Portal Skarbiec.Biz | Biblioteczka inwestora | Psychologia procesu inwestycyjnego

Piotr Zielonka

Efekt przywiązania (attachement effect)

[Warszawa, 09.06.2007] Podobną tendencję jak efekt status quo wyraża tzw. efekt przywiązania. Wyobraźmy sobie, że przepracowaliśmy 30 lat w tej samej, wielkiej korporacji. Przed odejściem na emeryturę otrzymujemy duży pakiet akcji tej firmy. Czy jesteśmy w stanie szybo sprzedać akcje i zamienić na inne aktywa, na przykład bezpieczniejsze obligacje rządowe? Przeciętnie podawana odpowiedź brzmi: nie.

Okazuje się, że jeśli inwestor posiada pakiet akcji danego przedsiębiorstwa przez długi czas i/lub jest emocjonalnie związany z daną spółką, staje się niechętny pozbywaniu się tych akcji, często bez względu na okoliczności.

Nofsinger (2001) przytacza następujący przykład. Przechodzący na emeryturę pracownik Procer & Gamble otrzymuje odprawę w wysokości 2.5 miliona dolarów w akcjach macierzystej firmy. Doradca finansowy od razu proponuje mu silną dywersyfikację portfela. W wieku emerytalnym powinno dbać się raczej o bezpieczne utrzymanie kapitału, niż o ryzykowne jego powiększenie. Wspomniany emeryt tak bardzo związany jest z Procter & Gamble, że odmawia sprzedaży nawet części akcji i zamiany ich na bezpieczniejsze obligacje.

Fragment pracy Piotra Zielonki "Czym są finanse behawioralne, czyli krótkie wprowadzenie do psychologii rynków finansowych" (Warszawa, lipiec 2003 r.). Praca ukazała się w ramach serii wydawniczej "Materiały i Studia" Narodowego Banku Polskiego, gdzie publikowane są opracowania, będące efektem badań pracowników Departamentu Analiz Makroekonomicznych i Strukturalnych oraz autorów z innych departamentów Narodowego Banku Polskiego, jak również uczelni oraz instytucji finansowych. Dotyczą one ważnych, z punktu widzenia teorii i praktyki, problemów związanych z bankowością i polityką pieniężną. Czasopismo ukazuje się w języku polskim. Wybrane numery dostępne są również w języku angielskim. Rozprowadzane jest bezpłatnie.

Ponadto, praca Zielonki stanowiła rozbudowaną wersję jednego z rozdziałów przyszłego podręcznika pt. "Psychologia ekonomii".