Portal Skarbiec.Biz | Biblioteczka inwestora | Psychologia procesu inwestycyjnego

Piotr Zielonka

Efekt posiadania (endowment effect)

[Warszawa, 09.06.2007] Wyobraźmy sobie, że odziedziczyliśmy dużą sumę pieniędzy, ulokowaną dwadzieścia lat wcześniej w akcjach firmy Y. Czy bylibyśmy skłonni beznamiętnie sprzedać odziedziczone akcje i wymienić je na inne aktywa lub chociażby zdywersyfikować portfel? Wielu z nas odpowie na to pytanie przecząco.

Przeprowadzone badania wykazały, że ludzie w zależności od tego, jaką inwestycję odziedziczyli (obligacje, akcje średniego ryzyka, akcje wysokiego ryzyka), taką samą formę inwestycji preferują na przyszłość. Tak więc niechętni są sprzedaży odziedziczonych obligacji i zamianie ich na akcje wysokiego ryzyka i vice versa. Generalnie ludzie opowiadają się za utrzymaniem odziedziczonej formy inwestycji i sprzeciwiają się poważniejszym zmianom w jej strukturze.

Efekt posiadania na rynku kapitałowym polega na tym, że inwestorzy skłonni są do przetrzymywania tych papierów wartościowych, które już są w ich posiadaniu. Uważają je bowiem za w pewien sposób uprzywilejowane (Samuelson & Zeckhouser, 1988).

Fragment pracy Piotra Zielonki "Czym są finanse behawioralne, czyli krótkie wprowadzenie do psychologii rynków finansowych" (Warszawa, lipiec 2003 r.). Praca ukazała się w ramach serii wydawniczej "Materiały i Studia" Narodowego Banku Polskiego, gdzie publikowane są opracowania, będące efektem badań pracowników Departamentu Analiz Makroekonomicznych i Strukturalnych oraz autorów z innych departamentów Narodowego Banku Polskiego, jak również uczelni oraz instytucji finansowych. Dotyczą one ważnych, z punktu widzenia teorii i praktyki, problemów związanych z bankowością i polityką pieniężną. Czasopismo ukazuje się w języku polskim. Wybrane numery dostępne są również w języku angielskim. Rozprowadzane jest bezpłatnie.

Ponadto, praca Zielonki stanowiła rozbudowaną wersję jednego z rozdziałów przyszłego podręcznika pt. "Psychologia ekonomii".