Czy spółki, które myślą o giełdowym debiucie to wyłącznie spółki akcyjne? Poniżej przedstawiamy strukturę prawną, geograficzną i branżową przedsiębiorstw z sektora MŚP oraz ich sytuację finansową i potrzeby kapitałowe na podstawie statystycznej próby przedsiębiorstw zgłoszonych do konkursu Capital Express.

FORMA PRAWNA

Obecnie w Polsce zarejestrowanych jest ok 3,87 mln przedsiębiorstw (dane szacunkowe na koniec czerwca 2011 roku). Największą grupę stanowią jednoosobowe działalności gospodarcze, które stanowią 74,7% wszystkich przedsiębiorców w kraju. Spółki osobowe stanowiły ok 18,4% a spółki kapitałowe zaledwie 7% ogóły przedsiębiorców w Polsce. Wśród spółek kapitałowych dominującą pozycję zajmują spółki z ograniczoną odpowiedzialnością które stanowią około 84% ogółu spółek prawa handlowego, a spółką akcyjną jest około co szóstą spółka prawa handlowego.

Należy podkreślić fakt, iż dane GUS zawierają również "martwe" przedsiębiorstwa czyli zgodnie ze starszymi danymi Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości liczba aktywnych (działających a nie tylko figurujących) przedsiębiorstw w Polsce mieści się w przybliżeniu na poziomie 1,9 mln firm.

Spośród spółek zgłoszonych do pierwszych dwóch edycji konkursu Capital Express dominującą grupę stanowią spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, których udział stanowi aż 74% wszystkich uczestników. Kolejne 18% to spółki akcyjne. Pozostałe formy prawne reprezentowało zaledwie 8% spółek. Taki stan rzeczy wynika zapewne z etapu rozwoju spółek, w których zwykle pojawia się chęć pozyskania dodatkowego finansowania. Ponieważ spółki z ograniczoną odpowiedzialnością są formą optymalną do prowadzenia biznesu na dużą skalę, dopiero perspektywa ich upublicznienia wymaga przekształcenia. Natomiast zgłoszone spółki akcyjne posiadały już tę formę prawną ze względu na wewnętrzne uwarunkowania korporacyjne lub wcześniejsze przygotowania do pozyskania finansowania kapitałem własnym.

Wykres 1. Struktura przedsiębiorstw w podziale na formy prawne prowadzonej działalności

Dodatkowo prezentowane dane odpowiadają w pewnym stopniu najpopularniejszym formom prowadzenia działalności w Polsce. Nie licząc jednoosobowych działalności gospodarczych oraz spółek cywilnych, to właśnie spółka z ograniczoną odpowiedzialnością jest najpopularniejszą formą wybieraną przez polskich przedsiębiorców.

SEKTOR MSP

Wg danych Głównego Urzędu Statystycznego liczba przedsiębiorstw polskich należących do sektora MSP na koniec 2009 roku kształtowała się na poziomie ok. 1,9 mln. Zatrudniały one w sumie ok 6,6 mln osób i miały prawie 47% udział w tworzeniu narodowego PKB. Największą grupę wśród sektora MSP stanowią mikroprzedsiębiorstwa, czyli te zatrudniające nie więcej niż 10 osób i których obrót lub bilans roczny nie przekraczają 1 mln Euro. Mikroprzedsiębiorstwa wytworzyły w gospodarce prawie 30% wartości dodanej brutto w polskiej gospodarce (wartość dodana brutto w 2009 roku stanowiła ok 70% wytworzonego PKB  w Polsce) wg danych na koniec 2009 roku, wyprzedzając nawet o ok 6% przedsiębiorstwa duże, czyli o zatrudnieniu powyżej 250 osób.

Tabela 1. Kryteria przynależności do sektora MSP

Wychodząc z założeń projektu Capital Express, zakładających przekazanie pomocy wyłącznie spółkom z sektora MSP (małych i średnich przedsiębiorstw), nastąpiło automatyczne wykluczenie przedsiębiorstw dużych. Wśród spółek zgłoszonych do konkursu zarysowała się zdecydowana przewaga mikro- i małych przedsiębiorstw (w sumie prawie 85%), czyli tych którzy nie zatrudniają obecnie więcej niż 50 pracowników oraz ich roczny obrót  lub całkowity bilans roczny nie przekraczają kwoty 10 mln Euro.

Wykres 2. Struktura przedsiębiorstw w podziale na mikro, małe i średnie

Powyższa dysproporcja, związana jest obecnie z kilkoma czynnikami m.in. z faktem iż do projektu zgłosiło się dużo spółek w początkowych fazach rozwoju i brakiem rozbudowanej struktury kadrowej. Ponadto obecnie utrzymująca się dekoniunktura na rynkach sprawia, iż spółki szukają dodatkowych oszczędności również poprzez redukcję zatrudnienia. Czynnikiem, który wpłynął istotnie na różnice pomiędzy danymi makro z kraju a danymi płynącymi z konkursu Capital Express był fakt braku możliwości wzięcia udziału w projekcie przez firmy działające w formie jednoosobowej działalności gospodarczej.

STRUKTURA GEOGRAFICZNA

Kolejnym analizowanym aspektem jest podział regionalny uczestników konkursu, według miejsca ich siedziby. Informacje o konkursie organizatorzy starali się rozdystrybuować za pomocą środków masowego przekazu (prasa ogólnopolska finansowa, telewizja prywatna z ogólnopolskim zasięgiem, strony internetowe projektu oraz partnerów projektu) na terenie całej Polski. Oczywiście oglądalność czy poczytalność tych środków jest uzależniona od miejsca siedziby spółek i życia ich właścicieli, członków zarządu aczkolwiek organizatorzy dołożyli wszelkich starań aby promocja konkursu była możliwie jak najszersza na terenie całej Polski. Przygotowane dane prezentujemy na poniższej mapie.

Wykres 3. Aktywność przedsiębiorstw poszukujących kapitału w podziale na województwa

Pod względem struktury geograficznej na czele znalazły się spółki z województwa mazowieckiego. Zdeklasowały one resztę województw, o  czym świadczy fakt, iż trzy kolejne województwa w sumie mają prawie taki sam udział procentowy co w/w woj. mazowieckie. Reszta podium w tej klasyfikacji należy spółek z województwa małopolskiego (11%) oraz śląskiego (10%).  Tuż poza czołową "trójką" z bardzo niewielką stratą znalazły się ex aequo spółki mające siedzibę na terytorium województwa wielkopolskiego oraz podkarpackiego - po 9%.

Tabela 2. Struktura terytorialna ilości mikroprzedsiębiorstw w Polsce

Opracowanie własne na podstawie danych GUS.

Wyniki te w pewnym sensie odpowiadają historycznym podziałom, związanym z poziomem rozwoju i uprzemysłowienia Polski. Wyraźnie widać, że wyższy poziom reprezentacji mają województwa położone na zachód od linii Wisły. Zwłaszcza jeśli weźmiemy pod uwagę, że wszyscy uczestnicy z województwa mazowieckiego mieli siedziby w Warszawie bądź aglomeracji warszawskiej. Z drugiej strony na pewno na pozytywne wyróżnienie zasługuje wynik województwa podkarpackiego, jedynego znaczącego przedstawiciela ściany wschodniej Polski. W kontekście omawianego podziału zaskakuje brak większego udziału reprezentacji spółek z województw zachodnich tj. dolnośląskiego czy zachodnio-pomorskiego, które mają opinię regionów o  wysokiej dynamice rozwoju.

STRUKTURA BRANŻOWA

Struktura branżowa składa się z podziału uczestników konkursu na spółki reprezentujące branże produkcyjną i usługową. Dodatkowo z zakresu usług została wydzielona branża budowlana oraz handlowa. Wobec tak zarysowanego podziału 74% to spółki z branży usługowej zaś pozostałe 26% przypada na sektor produkcji.

Wykres 4. Podział przedsiębiorstw wg rodzaju działalności

Analizując sektor usług, warto odnotować dosyć istotny udział przedsiębiorstw budowlanych oraz deweloperskich. Oznacza to, że branża pomimo niesprzyjającej sytuacji na rynku potrzebuje do dalszego rozwoju finansowania. Spory udział branży handlowej powoduje, że wraz z wcześniej wspomnianą branżą budowlaną stanowią około 21% ogółu uczestników zajmujących się usługami.

Dane zawarte w wykresie sporządzonym na potrzeby raportu również odpowiadają tendencjom obserwowanym na rynku. Stosunek przedsiębiorstw usługowych do produkcyjnych odpowiada modelowym strukturom przyjętym dla gospodarek rozwiniętych krajów kapitalistycznych.

STRUKTURA SEKTOROWA

W celu dokładniejszej analizy spółek zgłoszonych do projektu dodatkowo dokonano podziału na sektory branż, w których spółki prowadzą swoją działalność podstawową. Jeśli by chcieć porównać spółki zagłoszone do projektu Capital Express, to na pewno z punktu widzenia ich rozmiarów dobrą bazą odniesienia jest tutaj rynek NewConnect.

Obecnie na rynku NewConnect notowanych jest 326 spółek, z czego najwięcej zaliczanych jest do branży handlowej (ok. 16,6%) oraz tzw. usług innych (13,8%), w których skład wchodzą między innymi usługi transportowe, poligraficzne, ochronę mienia. Na drugim krańcu zaskakująca w dobie informatyzacji niezbyt pokaźna ilość firm powiązanych z telekomunikacją i e-biznesem. Z drugiej strony niejednoznaczność prowadzonych działalności spółek na tym rynku  lub nieadekwatna segregacja spółek przez organizatora rynku może trochę zmienić nam obraz tej struktury. Aby utrzymać dane w miarę porównywalne poniżej zaprezentowano oficjalne dane z Giełdy Papierów Wartościowych.

Tabela 3. Struktura sektorowa spółek notowanych na NewConnect

Stan na 10.11.2011 wg danych GPW

W klasyfikacji związanej z projektem Capital Express zdecydowanie największy udział w dotychczasowych edycjach konkursu miały spółki związane z  sektorem budownictwa i przemysłowym, które w sumie stanowiły ok 23% wszystkich zgłoszeń. Dodatkowo warto podkreślić tutaj dużą ilość spółek, które specjalizują się w zakresie szerokorozumianego doradztwa i marketingu, które uplasowały się na kolejnych miejscach. Dodatkowo trzeba pozytywnie wyróżnić spółki z sektora wypoczynkowego, liczonego jako ilość spółek oferujących produkty lub usługi, mające na cele zagospodarować wolny czas klientów.

Tabela 4. Struktura sektorowa badanych przedsiębiorstw w projekcie CE

Stan na 10.11.2011 wg danych własnych

Spośród wyróżnionych sektorów na pewno wypada podkreślić istotne znaczenie spółek z sektora e-biznes (ponad 8%), które coraz bardziej zyskują na  znaczeniu korzystając z intensywnego rozwoju sieci Internet oraz dofinansowań na informatyczną część działalności firm.

Z kolei negatywnym wyróżnikiem tej klasyfikacji jest znikoma liczba spółek związanych z m.in. innowacyjnymi rozwiązaniami ekologicznymi, czy telekomunikacją (tutaj ujętymi w pozycji pozostałe), o  których priorytecie tak często mówi się obecnie we wszystkich debatach ekonomicznych i politycznych.

RYNEK ZBYTU

Zgodnie z ogólnokrajową tendencją najwięcej spółek prowadzi sprzedaż swoich produktów/usług wyłącznie na rynek polski - ponad 2/3 ogółu przedsiębiorstw zgłoszonych do projektu Capital Express. Część argumentuje to nieznajomością rynków zagranicznych, brakiem odpowiedniego wsparcia ze stron izb gospodarczych, urzędów i państwa. W zdecydowanej większości przedsiębiorstwa prowadzące działalność na terenie całej Polski zdaje sobie sprawę, iż bez poważnych fundamentów i zaplecza nie ma co rzucać się z przysłowiową "motyką" na rynki zagraniczne.

Dokładnie wyważona strategia rozwoju w większości przypadków zakłada przede wszystkim ugruntowanie pozycji na rynku rodzimym. Nie możemy jednak tutaj pominąć spółek, które większość swojego asortymentu kierują wyłącznie lub w głównej części na rynki innych krajów. Do najczęstszych kierunków eksportu spółek zgłoszonych do projektu należą kraje Europy Środkowej, w następnej kolejności Europy Zachodniej. Znalazły się również przedsiębiorstwa, które z sukcesem eksportują własne produkty na rynki azjatyckie.

Wykres 5. Analiza geograficzna rynków działalności

Tylko 16% spółek działa na rynku lokalnym i nie prowadzi ekspansji terytorialnej w zakresie sprzedaży produktów/towarów/usług, aczkolwiek w niedalekiej przyszłości planuje o tyle nie dużą ekspansję na cały kraj co na drugi bądź trzeci regionalny rynek zbytu.

Dodatkowymi interesującymi kryteriami wyróżnienia firm biorących udział w projekcie Capital Express wg naszej oceny są: współfinansowanie firm przez dotację z UE oraz udział firm rodzinnych wśród MSP.

FINANSOWANIE ŚRODKAMI UNIJNYMI

W ostatnich latach za pomocą programów pomocy unijnej pojawił się szereg możliwości dofinansowania prowadzonych działalności. Założeniem jest postulat wyrównania dysproporcji pomiędzy regionami Europy i zwiększenia konkurencyjności firm z poszczególnych krajów oraz wsparcia innowacyjnych pomysłów.

Wykres 6. Udział firm z dofinansowaniem unijnym wśród badanych przedsiębiorstw

Tutaj sporym zaskoczeniem może być fakt, iż niecałe 30% spółek zgłoszonych do projektu skorzystało w przeszłości z tej formy pomocy. Pierwsze pytanie: dlaczego tak mało? Jak podają przedstawiciele uczestników, w większości na przeszkodzie stają formalności związane z przyznaniem i pozytywnym rozliczeniem takiego wsparcia. Procedury przyznania pomocy w większości są tak zawiłe i czasochłonne, iż można w tym czasie stracić zdolność do bieżącego reagowania na zmiany w przedsiębiorstwie i stracić potencjalne kontrakty, na co przede wszystkim mniejsze firmy często nie mogą sobie pozwolić.

Z kolei pytając przewrotnie: dlaczego aż co trzecia firma skorzystała do tej pory z pomocy unijnej? Odpowiedzią w większości przypadków jest fakt, iż dla grona przedsiębiorców jest to znakomita szansa na zdecydowany skok rozwojowy w działalności firmy oraz duża szansa na uzyskanie przewagi konkurencyjnej w zakresie (przede wszystkim) stosowanej technologii. Widmo braku środków na rozwój lub nawet na bieżącą działalność w niedalekiej przyszłości,  skłania reprezentantów mniejszych spółek przynajmniej do sondowania możliwości pozyskania kapitału również w formie dotacji.

Pomimo dużej medialności tematów pomocy unijnej, jej środki są przekazywane w dużej mierze do firm już wcześniej obdarowanych takową pomocą. Istnieje również grupa przedsiębiorstw, którzy w pomocy unijnej widzą przede wszystkim możliwość utraty prywatności informacji lub stosy biurokratycznych formularzy i korzystają z innych opcji pozyskiwania kapitału. Dodatkowo ciekawostką tutaj jest fakt, iż większość przedsiębiorstw, które zdecydowały się ubiegać w przeszłości o dotację europejską, w większości przypadków ubiegało się  takie dofinansowanie więcej niż jeden raz.

FIRMA RODZINNA

Kolejnym kryterium, któremu poddane zostały spółki zgłoszone do udziału w konkursie Capital Express to czynnik ludzki, czasem ten najbliższy - czyli rodzinna geneza firm. Na przestrzeni czasu widać spółki przekazywane z pokolenia na pokolenie, tudzież wspólne przedsięwzięcia podejmowane przez rodzeństwo lub małżeństwa. Jaki odsetek wśród spółek planujących pozyskanie kapitału stanowią rodzinne, przedsiębiorcze tandemy? Czy ludzie marzą o przyszłości takiej jaką przeżywają obecnie właściciele m.in. Fakro, Grycan, Koral, Black Red White?

Wykres 7. Udział firm rodzinnych wśród badanych przedsiębiorstw

Z naszych danych wynika, iż jest to udział ok 30% wszystkich zgłoszeń, a więc prawie co trzecia spółka poszukująca źródeł finansowania powstała i do tej pory prowadzona jest w gronie rodzinnym. To bardzo mało w porównaniu do szacunków statystycznych mówiących o ok. 80% udziale firm rodzinnych w mikro i małych przedsiębiorstwach na terenie Polski. Niezależnie czy jest to relacja pomiędzy mężem-akcjonariuszem  a żoną-prezesem czy pomiędzy mężem-prezesem a teściową - właścicielem, wiele firm stawia opór tradycyjnym polskim przysłowiom i  z powodzeniem działa na rynku. Nie od dziś wiadomo, co dwie głowy to nie jedna...

SYTUACJA FINANSOWA

Dlaczego spółki podejmują decyzję dotyczącą pozyskania inwestora lub wprowadzenia papierów wartościowych na giełdę papierów wartościowych? W jakiej sytuacji obecnie się znajdują? Czy pozyskanie dodatkowego kapitału ma za zadanie poprawić słabą sytuację w spółce czy wręcz przeciwnie - dynamiczny rozwój jest motorem do większych inwestycji i jeszcze szybszego rozwoju? Poddaliśmy badaniu zmianę przychodów oraz zysku netto w latach 2010/2011.

Tylko 8% przedsiębiorstw zanotowało spadek przychodów w latach 2010/2011 (Na podstawie prognoz na 2011 r. oraz wyników za 2010 r.). 54% spółek wykazało wzrost obrotów na poziomie do 50% r/r. Wzrost przychodów od 50-150% wykazało 24% uczestników, natomiast 15% przedsiębiorstw prognozuje wzrost przychodów o  o ponad 150%. Największy wzrost przychodów prognozują spółki na etapie rozwoju i start-up.

Wykres 8. Deklarowana zmiana przychodów w okresie 2010/2011

Powyższe dane pokazują, że większość spółek planujących dalszy rozwój oraz inwestycje finansowane kapitałem zewnętrznym, to spółki o  wysokiej dynamice wzrostu. Przyjemnie zaskoczyła nas duża liczba Gazel biznesu oraz Diamentów Forbesa wśród uczestników konkursu Capital Express. Oznacza to, że przedsiębiorstwa planują pozyskanie środków na dalszy rozwój, a nie na ratowanie bieżącej sytuacji spółki. Oznacza to również, iż szeroko rozumiana "aktywność", objawiająca się co najmniej przychylnością do udziału w konkursach i rankingach, jest immanentną cechą znacznej części przedsiębiorstw, które deklarują zapotrzebowanie na kapitał.

Jak zmiana przychodów wpływa na poprawę lub pogorszenie wyniku netto przedsiębiorstwa?
Ponad jedna czwarta przedsiębiorstw sygnalizuje spadek zysku netto. Często są to spółki w fazie start-up lub rozwoju o wysokim wzroście przychodów, można więc przypuszczać, iż obniżenie rentowności wynika z wysokiego poziomu inwestycji i kosztów związanych z rozwojem spółki.

Wzrost zysku netto na poziomie do 50% sygnalizuje 33% przedsiębiorstw. Jedynie 17% określa wzrost wyniku netto na poziomie od 50% do 200%, natomiast aż 24% prognozuje ponad dwukrotny wzrost zysku netto.

Tabela 5. Dynamika zmian wyniku netto wśród przedsiębiorstw poszukujących kapitału.

Źródło: obliczenia własne

Wśród spółek o największej zmianie zysku netto dominują przedsiębiorstwa o działalności usługowej i produkcyjnej. Interesujące, że wysoki wzrost wyniku netto nie wynika ze znaczącego wzrostu przychodów. Wśród spółek, które poprawią  wynik netto ponad dwukrotnie, średni wzrost przychodów oscyluje wokół 40%. "Obserwujemy nie tylko powiększanie rynku przez spółki, lecz również efektywne podejście do kosztów. Wiele spółek korzysta z systemów i programów, które umożliwiają spółkom ograniczenie wydatków - podkreśla Agnieszka Libner, koordynator projektu Capital Express - Znaczna część osób zarządzających, w szczególności wśród firm rodzinnych, traktuje przedsiębiorstwa w sposób bardzo gospodarski, oszczędzając nawet na własnym wynagrodzeniu" - dodaje Agnieszka Libner.

Analizie poddane zostało również zadłużenie spółek, które planują pozyskać nowych inwestorów. Większość przedsiębiorstw zmniejszy w 2011 r. poziom zadłużenia (Badany na podstawie wskaźnika zadłużenia ogólnego = zobowiązania/pasywa). Średnia wartość wskaźnika zadłużenia spadła z 59,2% w 2010 r. do 58,6% w 2011 r.

Tabela 6. Wskaźnik zadłużenia wśród przedsiębiorstw poszukujących kapitału.

Źródło: obliczenia własne

W 2010 r. jedna czwarta przedsiębiorstw finansowała swoją działalność głównie z kapitału własnego (poziom zadłużenia niższy niż 30%) (Dane dotyczące zadłużenia nie uwzględniają planowanego pozyskania kapitału). Podobne tendencje możemy obserwować w 2011 r. Zadłużenie na poziomie od 30% do 50% wykazywało 21% spółek w 2010 r. i 27% przedsiębiorstw w 2011 r. Wynika to ze zmniejszenia liczby przedsiębiorstw, których poziom zadłużenia był większy niż 50%. Zadłużenie na poziomie od 50% do 70% spadło z 27% przedsiębiorstw do 23%. Zmniejsza się również odsetek przedsiębiorstw o  bardzo wysokim poziomie zadłużenia, co jest pozytywnym sygnałem.

Wykres 9. Struktura zadłużenia spółek w latach 2010 - 2011

Powyższy wykres obrazuje poprawę sytuacji przedsiębiorstw i tendencje do finansowania działalności poprzez kapitał własny zamiast finansowania dłużnego.

ZAPOTRZEBOWANIE NA KAPITAŁ

Wspólną cechą wszystkich uczestników konkursu jest zapotrzebowanie na kapitał. Jak duże środki pieniężne są potrzebne na rozwój MSP w Polsce? Przedsiębiorstwa planujące pozyskanie kapitału od inwestorów sięgają najczęściej po wysokie kwoty. Zapotrzebowanie na kapitał poniżej 1 mln zł zgłosiło jedynie 5% spółek, najczęściej były to mikroprzedsiębiorstwa. Większość spółek planuje pozyskanie środków w wysokości od 5 do 10 mln zł. Zaś ponad jedna trzecia spółek planuje pozyskać od 1 do 5 mln zł. Zdarzają się również wyższe potrzeby kapitałowe - powyżej 10 mln zł, które zgłosiło 16% uczestników.

Wykres 10. Struktura kwot zapotrzebowania na kapitał

Jak na wysokość pozyskiwanego kapitału wpływa faza rozwoju spółki? Najwyższe zapotrzebowanie na kapitał zgłaszają spółki w fazie ekspansji (średnio kilkanaście milionów złotych). Niższe potrzeby mają przedsiębiorstwa w fazie rozwoju i dojrzałości oraz start-upy. Co zaskakujące często spółki na początkowym etapie rozwoju (start-up) planują pozyskanie większej kwoty niż spółki rozwijające się.

CELE EMISYJNE

Na co małe i średnie przedsiębiorstwa planują przeznaczyć pozyskany kapitał? Spółki mają różne potrzeby inwestycyjne, związane z dalszym rozwojem. Poniższy wykres przedstawia cele emisyjne spółek w podziale na częstość pojawiania się rodzaju inwestycji oraz jego wartość.

Wykres 11. Struktura celów inwestycyjnych spółek wg rodzaju inwestycji

Analiza powyższych danych wskazuje, że większość środków zostanie zainwestowana na zakup lub rozwój technologii. Z punktu widzenia inwestorów to dobra wiadomość, gdyż świadczy o perspektywie rozwoju poprzez innowacje oraz zwiększanie wartości dzięki uzyskaniu przewagi technologicznej. Prawie 30% planowanych pozyskanych środków zostanie przeznaczone na zwiększenie kapitału obrotowego. Brak płynności jest częstym czynnikiem hamującym rozwój spółek na etapie rozwoju i ekspansji, a jego zwiększenie umożliwi przedsiębiorstwom rozszerzenie prowadzonej działalności.

Część spółek deklaruje przeznaczenie kapitału na rozwój kanałów dystrybucji, które będą mieć bezpośredni wpływ na zwiększenie sprzedaży, a w efekcie na wzrost przychodów. Spora część przedsiębiorców planuje inwestycje w środki trwałe, są to najczęściej spółki z branży przemysłowej i budowlanej. Jedynie 10% kapitału ma zostać przeznaczone na akwizycje, co wynika z wczesnego etapu rozwoju małych i średnich przedsiębiorców (większość uczestników to spółki w fazie rozwoju i start-up).

Wykres 12. Struktura celów inwestycyjnych wg wartości inwestycji

źródło: Raport "Mali Szukają Pieniędzy - kapitał dla MSP"

Capital Express
IPO.pl