Manipulacja instrumentem finansowym
W prawie polskim manipulację instrumentem
finansowym stanowi:
1) składanie zleceń lub zawieranie transakcji
wprowadzających lub mogących wprowadzić w błąd co do rzeczywistego popytu,
podaży lub ceny instrumentu finansowego, chyba że powody tych działań były
uprawnione, a złożone zlecenia lub zawarte transakcje nie naruszyły przyjętych
praktyk rynkowych na danym rynku regulowanym;
2) składanie zleceń lub zawieranie transakcji
powodujących nienaturalne lub sztuczne ustalenie się ceny jednego lub kilku instrumentów
finansowych, chyba że powody tych działań były uprawnione, a złożone zlecenia
lub zawarte transakcje nie naruszyły przyjętych praktyk rynkowych na danym
rynku regulowanym;
3) składanie zleceń lub zawieranie transakcji,
z zamiarem wywołania innych skutków prawnych niż te, dla osiągnięcia których
faktycznie jest dokonywana dana czynność prawna;
4) rozpowszechnianie za pomocą środków masowego
przekazu, w tym internetu, lub w inny sposób fałszywych lub nierzetelnych informacji
albo pogłosek, które wprowadzają lub mogą wprowadzać w błąd w zakresie instrumentów
finansowych:
a) przez dziennikarza - jeżeli nie działał z
zachowaniem należytej staranności zawodowej albo jeżeli uzyskał z rozpowszechniania
takich informacji bezpośrednią lub pośrednią korzyść majątkową lub osobistą
dla siebie lub innej osoby, nawet działając z zachowaniem tej staranności,
b) przez inną osobę - jeżeli wiedziała lub przy
dołożeniu należytej staranności mogła się dowiedzieć, że są to informacje nieprawdziwe
lub wprowadzające w błąd;
5) składanie zleceń lub zawieranie transakcji
przy jednoczesnym wprowadzeniu uczestników rynku w błąd albo wykorzystanie
ich błędu, co do ceny instrumentów finansowych;
6) zapewnianie kontroli nad popytem lub podażą
instrumentu finansowego z naruszeniem zasad uczciwego obrotu lub w sposób powodujący
bezpośrednie lub pośrednie ustalanie cen nabycia lub zbycia instrumentów finansowych;
7) nabywanie lub zbywanie instrumentów finansowych
na zakończenie notowań powodujące wprowadzenie w błąd inwestorów dokonujących
czynności na podstawie ceny ustalonej na tym etapie notowań;
8) uzyskiwanie korzyści majątkowej z wpływu opinii
dotyczących instrumentów finansowych lub ich emitentów wyrażanych w środkach
masowego przekazu w sposób okazjonalny lub regularny, na cenę posiadanych instrumentów
finansowych, jeśli nie został publicznie ujawniony w sposób pełny i rzetelny
występujący konflikt interesu.
[Podstawa prawna: ustawa o obrocie instrumentami
finansowymi]
W prawie Unii Europejskiej termin występuje
bliskoznaczne pojęcie "m anipulacja na rynku",
które oznacza:
a) zawieranie transakcji lub składanie zleceń:
- które dają, lub prawdopodobnie dawałyby, fałszywe
lub wprowadzające w błąd sygnały dotyczące podaży, popytu lub ceny instrumentów
finansowych, lub
- które zapewniają, przez osobę lub osoby działające
w porozumieniu, cenę jednego lub kilku instrumentów finansowych na nienormalnym
lub sztucznym poziomie,
jeżeli osoba uczestnicząca w takich transakcjach lub składająca zlecenia nie
wykaże, że przyczyny takiego działania są zgodne z prawem oraz że te transakcje
lub zlecenia są zgodne z przyjętymi praktykami rynkowymi na danym rynku regulowanym;
b) zawieranie transakcji lub składanie zleceń
przy użyciu fikcyjnych procedur lub innych form oszustw lub podstępów;
c) rozpowszechnianie informacji poprzez media,
także internet, lub innymi sposobami, które dają, lub mogłyby dawać, fałszywe
lub wprowadzające w błąd sygnały w odniesieniu do instrumentów finansowych,
w tym upowszechnianie plotek oraz informacji fałszywych i wprowadzających w
błąd, jeżeli osoba upowszechniająca wiedziała lub powinna była wiedzieć, że
informacje te są fałszywe lub wprowadzające w błąd. W odniesieniu do dziennikarzy
działających w ramach swoich obowiązków zawodowych takie rozpowszechnianie
informacji ocenia się, bez uszczerbku dla przepisów art. 11, uwzględniając
zasady regulujące wykonywanie tego zawodu, chyba że osoby te osiągają bezpośrednio
lub pośrednio korzyści lub zyski z upowszechniania przedmiotowych informacji.
Wyróżnia się w szczególności następujące przypadki
podstawowych definicji zawartych powyżej w lit. a), b) i c):
- zachowanie osoby lub osób działających w porozumieniu
mające na celu zapewnienie pozycji dominującej nad podażą lub popytem na instrument
finansowy, które powoduje ustalenie, bezpośrednio lub pośrednio, cen nabycia
lub zbycia lub stwarza inne nieuczciwe warunki transakcji,
- nabywanie lub zbywanie instrumentów finansowych
na zamknięciu rynku wywołujące efekt wprowadzenia w błąd inwestorów kierujących
się ceną zamknięcia,
- osiąganie korzyści z okazjonalnego lub regularnego
dostępu do mediów tradycyjnych lub elektronicznych poprzez wyrażanie opinii
o instrumencie finansowym (lub pośrednio o jego emitencie) przy uprzednim zajęciu
stanowiska wobec tego instrumentu finansowego i korzystanie w następstwie z
wpływu, jaki ma wyrażona opinia na cenę tego instrumentu bez jednoczesnego
ujawnienia tego konfliktu interesów we właściwy i skuteczny sposób.
[Podstawa prawna: dyrektywa w sprawie wykorzystywania
poufnych informacji i manipulacji na rynku (nadużyć na rynku)]
Potrzebujesz porady prawnej?
Kancelaria Radcy Prawnego Roberta Nogackiego oferuje swoje usługi w zakresie porad prawnych dla konsumentów i przedsiębiorców.
Kontakt: doradztwo@skarbiec.biz
Nota prawna: Przed użyciem
strony "Manipulacja
instrumentem finansowym" proszę nie zapomnieć o zapoznaniu się z "Warunkami
korzystania z portalu".
Skarbiec.Biz publikuje na
bieżąco najszerszy na rynku wybór informacji na temat dostępnych ofert
inwestycyjnych. Opracowane przez Skarbiec.Biz e-booki "Biblioteczka
inwestora" oraz "Encyklopedia prawa" są
największymi tego rodzaju przedsięwzięciami w polskojęzycznej
części Internetu.
Na "Skarbiec.Biz" składa się już ponad
2.500 stron internetowych. By pomóc Czytelnikom w odnalezieniu
się w takiej ilości materiału, opracowałem mapę
portalu.
Zachęcam również do korzystania
z wewnętrznej wyszukiwarki internetowej, która znajduje się w
prawnym, górnym rogu każdej strony serwisu.