Kara pieniężna może być potrącona z każdego składnika wynagrodzenia za pracę. Kodeks pracy w art. 108 § 3 stanowi, iż kara pieniężna za jedno przekroczenie, jak i za każdy dzień nieusprawiedliwionej nieobecności, nie może być wyższa od jednodniowego wynagrodzenia pracownika, a łącznie kary pieniężne nie mogą przewyższać dziesiątej części wynagrodzenia przypadającego pracownikowi do wypłaty.

Przepis powyższy nie wskazuje o jakie wynagrodzenie chodzi, co oznacza, iż należy mieć na uwadze jego wszystkie składniki o ile udanego pracodawcy takie są wyodrębnione (np. wynagrodzenie zasadnicze, dodatki do wynagrodzenia za pełnienie określonych funkcji, premie motywacyjne). Niewątpliwie łączna kwota, od której będzie możliwe potrącenie kary pieniężnej obejmuje: przyznane premie, wynagrodzenie z tytułu pracy w  godzinach nadliczbowych (art. 1511 KP lub w nocy (art. 1518 KP) wynagrodzenie z tytułu niezawinionego przestoju przez pracownika (art. 81 KP) lub dyżuru (art. 1515 KP). Kwestią istotną, jest także to czy taką karę pracodawca może potrącić z innych świadczeń związanych ze stosunkiem pracy?

Ażeby określić takie składniki wynagrodzenia kluczowym jest stwierdzenie w jakich przypadkach znajduje zastosowanie Art. 87 § 1 KP, który ustanawia kolejność i katalog możliwych do potrącenia należności bez zgody pracownika. W świetle tego przepisu  z wynagrodzenia za pracę - po odliczeniu składek na ubezpieczenia społeczne oraz zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych - podlegają potrąceniu tylko następujące należności: sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na zaspokojenie świadczeń alimentacyjnych, sumy egzekwowane na mocy tytułów wykonawczych na pokrycie należności innych niż świadczenia alimentacyjne, zaliczki pieniężne udzielone pracownikowi, kary pieniężne przewidziane w art. 108.

Zgodnie z orzeczeniem Sądu Najwyższego z dnia 17 lutego 2004 r. (sygn. akt: I PK 217/03) wynika, iż wyraźnie ochronna funkcja art. 87 § 1 KP daje podstawę do przyjęcia, że w pojęciu "wynagrodzenie za pracę" w ujęciu tego przepisu - może się mieścić nie tylko wynagrodzenie za pracę w ścisłym znaczeniu, ale również inne świadczenia związane z pracą o charakterze zbliżonym do wynagrodzenia za pracę, czyli takie składniki szeroko pojmowanego wynagrodzenia, które nie są w ścisłym znaczeniu wynagrodzeniem za pracę, jednak są traktowane przez ustawodawcę na porównywalnych zasadach.

Te inne świadczenia związane z pracą, to między innymi: nagroda jubileuszowa, odprawa rentowa lub emerytalna, ekwiwalent za urlop (wyrok SN  z 11 czerwca 1980 r. sygn. akt: I PR 43/80, wyrok SN z 29 stycznia 2007 r., sygn. akt: II PK 181/06), odprawa z tytułu zwolnienia z pracy z przyczyn niedotyczących pracownika (wyrok SN z 14 listopada 1996 r., sygn. akt: I PKN 3/96) oraz odszkodowanie z tytułu rozwiązania umowy o pracę z naruszeniem prawa (wyrok SN z 12 maja 2005 r., sygn. akt: I PK 248/04). W konsekwencji potrącenie kary pieniężnej może nastąpić także z wyżej wskazanych świadczeń pieniężnych jako związanych ze stosunkiem pracy.

Grzegorz Trejgel, aplikant radcowski Wojewódka i Wspólnicy Sp. k.

Treści dostarcza: www.iuslaboris.pl Sp. z o.o., patron merytoryczny Wojewódka i Wspólnicy Sp.k.